Melancholia-Melankoli, Lars Von Trier 2011

Melankoli-L.V.Trier

Filmin ilk sahnelerinde bir düğün gecesine tanık oluyoruz. Saray gibi bir mekanda gerçekleşen asilzadelere yakışır bir düğün bu. İlk bakışta evlenenlerin mutlu olacağını sanıyor izleyici ama yanılıyor. Birinci bölüme adını veren Justine ile nişanlısı Michael evleniyorlar. Justine’in kız kardeşi Claire ve eşi John bu düğünü epeyce para ödeyerek organize etmişler. Trier’in kamerası mekanı, oyuncudan oyuncuya amatör kamera usulü kaydırmalarla  katederek dolaşıyor. Yakalanan o kadar çok mimik, jest var ki, davetlilerin ne denli farklı ruh halleri içinde düğüne katıldığını ustalıkla gösteriyor.

İlk başta mutlu imiş gibi görünen  Justine’in tavırlarında bir tekinsizlik olduğunu yavaş yavaş hissediyor seyirci. Justine insanların içinde bulunmaktan , davetin  gereklerini yerine getirmekten zorlandığı anlaşılıyor. Seyircide oluşan  tekinsizlik hissi filmin ikinci bölümünde güneşin arkasında saklandığı için uzun zaman keşfedilemeyen “Melankoli” isimli gezegenin dünyaya çarpacağı haberleri ile giderek artıyor. Mavi, dev gezegenin  dünyanın yanı başından geçeceğini iddia eden bilim adamları var. Claire’nin  astronomiye meraklı teleskopuyla bahçesinde gözlemler yapan kocası John da telaşa kapılmış karısını yatıştırmaya çalışırken aynı fikirde görünüyor.  Sadece bir gece süren evliliğin ardından kızkardeşi Claire’nin evine derin bir depresyon içinde dönen Justine’in karanlık öngörüsüne bakılırsa çarpışma kaçınılmaz olacak.

Derin depresyon ve şizofrenide sık görülen bir belirti “dünyanın sonunun yaklaştığı” hissidir. Psikanaliz bu hissi, dış dünyaya yönelen tüm libidinal yatırımların egoya geri çekilmesine bağlar.  Libido egoya geri çekildiğinde dünya kaçınılmaz biçimde yok olur. Bu felaket hissini esasen iç dünyalarında yaşayan psikotik depresif bireylerin ruh halini, sıradan izleyici olarak filmi izlerken şahit olduğumuz yoğun katastrofi duygusu ile doğrudan duyumsayabiliyoruz. Trier ne yapıyor ediyor, bir tür eşduyum duygusu hissetmesini sağlıyor izleyicinin. Filmin son bölümünde diğer kıyamet senaryoları içeren filmlerden farklı olarak yaratmayı başardığı “gerçek ve derin yok oluş duygusu” iç ve dış dünyaları böylesine başarılı şekilde kesiştirmesine bağlı görünüyor.

Justine, çarpışmaya çok az kala, Claire’ye daha fazla üzülmemesini söylüyor. “Bu dünya sadece şer” diyor Justine, “tüm evrende yalnızız, bu şer gezegeni kimse  özlemeyecek.” Felaket tellalı Justine’in karanlık iç dünyasına yaptığı introspeksiyon, malikanede birden elektriklerin kesilmesi, bulutların yoğunlaşıp havanın kararması , sert bi rüzgarın ardından dolu ve kar yağmaya başlaması ile seyircinin duygu dünyasına bulaşmaya başlıyor. Gökyüzünde giderek büyüyen Melankoli’nin “devasa mavi” dehşet verici görüntüsüne Trier’in filmi çekerken  de sürekli dinlediğini söylediği Wagner’in Tristan ve İzolde’sinden partisyonlar eşlik ediyor.

Dünyanın sonuna gelindiği şu sayılı dakikalarda  ne yapılmalı? Claire, Justine’e  terasta oturup bir bardak şarap içmeyi ve Beethoven dinlemeyi öneriyor kederli bir şekilde, belki  gezegene barış içinde  onurlu bir veda da bulunabilirler, felaketin kaçınılmazlığını gören kocası John intihar ettiği için katılamayacak olsa da…  Justine ise kardeşinin isteğini kara bir mizah duygusuyla reddederken dünyaya ilişkin kötümser bakışını yansıtıyor; “neden  terasa değil de içine ettiğimin tuvaletine toplanmıyoruz?”

Filmin seyrinde zaman zaman perde de görünen küçük bir  çocuk var, Claire’nin oğlu Leo… Leo korkmaya başladığında onun “çelik kıran teyzesi” Justine, saklanmaları için “sihirli bir mağara” yapıyor. Son sahnelerde evden uzak bir arazide kızıldereli çadırı gibi çatılarak yapılmış “sihirli mağaranın” tam ortasına oturarak iki kız kardeş ve küçük bir çocuk dünyanın sonunu seyirci ile birlikte bekliyor.

Film, oyunculukları, çekimleri, renkleri, inanılmaz görüntüleri, sesleri, hikayesi ile olağandışı bir deneyim sunuyor izleyiciye. Trier seviyorsanız ve filmi seyrettiyseniz bir daha unutmanız imkansız. Size dünyanın sonuna kadar eşlik edecek bir hatıranız var artık…

Print Friendly
Bunlarda ilginizi çekebilir:

3 Responses to Melancholia-Melankoli, Lars Von Trier 2011

  1. Filmi izlelmeme ve anlamam yardımcı oldunuz…ilk izleyenlerdennim gaiba ..tanıdık bir duyguyu her zamanki gibi çok şiddetli yaşatıyor.,selamlar olsun

  2. Can Bey merhaba.
    Melankoliyi seyrettim ve bende beğendim. Yazınızı ilgiyle okudum.
    “Sadece bir gece süren evliliğin” yazmışsınız. Evlilik oldumu. yoksa düğün iptal mi edildi. Damat (hayatın tüm sahte ritüellerini oynamayı baştan kabul etmiş, çıkarına ters herhangi bir şey yapmayı asla düşünmeyen o sosyal sınıfa ait herhangi bir kız için bulunmaz bir damat adayı) ve ailesi aynı gece malikaneyi terk etmediler mi.
    “felaketin kaçınılmazlığını gören kocası John intihar ettiği için ” yazmışsınız. John bunun için mi intihar etti. Yoksa tüm yaşamı boyunca sarsılmaz bir inaçla bağlandığı onun için herşeyi açıklayabilen (örtülü bir din olarak) bilim yanıldığı ve oluşan boşluğu kapatamayacağı için mi.
    ” “çelik kıran teyzesi” Justine, saklanmaları için “sihirli bir mağara” yapıyor”. demişsiniz. Sihirli mağara alegorik olarak din mi. Melankoli dünyaya yaklaşırken mutlak sona gelinirken, çocuğun çakısıyla ağaçları yontması din ritüellerimi. Justin bu dinin kurucusu mu.
    “Justine, “tüm evrende yalnızız, bu şer gezegeni kimse özlemeyecek.” ” diyor. Bunu Lars mı söylüyor. Bu Lars’ın ateizmi mi.
    Melankoli gezegeni bizim yaklaşmakta olan ölümümüz mü?

  3. etkileyici bir film . kişiler arasındaki psikolojik gerilim gerçekçi bir şekilde kendisini
    hissettiriyor. her şey sonunda olacağına varır.ben olsam kaçmadan ve korkmadan bu sonu teleskopla her anını, aklımı kaçırmadan izleyerek geçirirdim.sonların geliş şekli nasıl olursa
    olsun, sizin o son karşısındaki cesaretiniz önemli.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>