Sokrates

Sokrates

Sokrates İÖ 469’ da Atina‘ da doğmuştur. Yoksul bir anne babanın çocuğuydu..
Babası heykeltraş, annesi ebedir. Eğitim durumu bilinmemektedir, Kendisini filozof olarak adlandıran ilk filozoftur.

“kendisi üzerinde araştırma yapmayı tanrısal bir görev olarak kabul eder” İnsanlar, caddeler, ticaret yerleri spor alanları gibi her konunun tartışıldığı yerlerde bulunmayı alışkanlık haline getirir.

Savaş, politika, evlilik, arkadaşlık, sevgi, ev işleri, sanatlar ve ticaret, şiir, din, bilim ve özellikle ahlak konuları buralarda tartışılmaktadır. İnsana ilişkin hiç bir şey ona yabancı değildir. Yaşamla ilgili her şey onun araştırma konusu olacaktır Yalnızca dünyanın fiziksel yönüne karşı soğuk bakmaktadır, ağaçlardan ve taşlardan hiç bir şey öğrenilemeyeceğini söylemiştir. Kurnaz ve sivri dillidir…

Öğrenmek aşkı, onu döneminin en seçkin insanlarıyla tanışmaya sürükledi. Önce, sofistlere karıştı. Parmenides ve Zenon’ la görüştü. Öripid’ le arkadaşlık etti. Bu suretle çağının fizik hakkındaki bilginlerini de öğrendi. Fakat, ne suyun, ne havanın, ne ateşin; ne de atomlardaki çarpışmanın ilk neden olabileceğini, ilk nedenin Tanrısal bir giz (sır) olduğunu ileri sürerek düşüncelerine büsbütün başka bir yön verdi.

Zamanında sofistlere karşı bir duruş gerçekleştirdi. Sofistler özgürlük ve öznel kanı ilkesini savunuyor ancak bu fikri abartarak öznelliği,rastlantısal istenci ve sanıları en yüce gerçek olarak takdim ediyorlardı. Sokrates ise herkes için geçerli ilkeler bulunduğunu savunarak “nesnel düşünce felsefesini” kurmuş oldu.Bu felsefi görüşe göre “iyilik kötülük ve erdem” gibi ahlaksal gerçekler toplumlara ve insana göre değişen şeyler değildi. Bunlar düşüncenin yöntemli biçimde yürütülmesi ile (Sokratik sorgulama veya diyalog) bilgisi sağlam olarak elde edilebilecek herkes için geçerli doğruluklardı. Hatta bu doğrular insan ruhunda gizli/örtük olarak bulunuyordu ve o yüzden Sokrat kendi yöntemini doğurtma sanatı(maleutike) olarak adlandırıyordu.

Diğer filozoflardan farklı olarak doğadan ve dış-gerçeklerden insana yöneldi.
İnsanın özvarlığını tanıması çok önemliydi(Kendini tanı) Filozofun araştırma ve irdelemeleri,ahlaksal yaşayışa,erdemlere yöneliyor ve felsefe tarihinde ilk kez insan zihni ve öznesi kendine dönerek kendisini inceliyordu.

Sokrates erdemlı olmayı mutlu olmayla bir tutmuş ve tüm ilk çağ filozoflarıda bunu benimsemiştir.(eudaimonismos=mutçuluk) Ayrıntılı bir ahlak öğretisi ortaya koymamış ancak Ahlaki anlamda akılcı rasyonalist bir tutum geliştirmiş, içinde yaşadığı toplumun inançlarını, önyargılarını, törelerini sahteliklerini eleştirmiş ve gençlere kötü örnek olduğu iddia edilerek ölüm cezasına çarptırılmıştır.

Soktaresçi ahlakın özü:İnsan ve ahlak (neyin iyi neyin kötü olduğu) bilinebilir..
Sokrates’ in felsefesinin hareket noktası, Protagoras’ ın ve sofistlerin şüpheciliğine karşı geliştirdiği bir tepkiydi

Sokratesin bütün bildiği, hiçbir şey bilmediğidir ve fazla olarak, fizik bilimleri alanında kesinliğin imkânsız olduğuna inanmıştır. Bununla beraber, kozmolojide şüpheci olduğu halde, ahlâk alanında artık böyle değildir. O fikirdedir ki evrende bilinebilen ve tamamıyle bilinebilen bir şey vardır: Delphoi tapınağındaki ‘’kendi kendini bil’’ sözünün ona gösterdiği bu şey, insandır. Eşyanın özüne ve başlangıcına ait sorunları çözemiyorsak , hiç olmazsa, ne olmamız lâzım geldiğini, hayatın anlam ve gayesini, ruh için en yüksek iyiyi bilebiliriz, ve biricik sağlam ve faydalı olan da bu bilgidir, çünkü biricik mümkün olan odur. Ahlâkın dışında asla ciddi bir felsefe yoktur.

Print Friendly
Bunlarda ilginizi çekebilir:

One Response to Sokrates

  1. SOKRATES konulu yazınız
    hocam felsefe öğretmeniyim. Ders etkinliği hazırlamak için Sokrates’in Savunması’ndan
    …………………o zaman anladım ki şairler eserlerini bilgilerinden değil, bir çeşit iç güdü ile tanrıdan gelme bir ilhamla yazıyorlar, tıpkı bir sürü güzel şeyler söyleyip de dediklerinden bir şey anlamayan tanrı sözcüleri, bilicileri gibi…………..
    bölümünü hazırlamak istedim. sanat ve bilgiyi birleştiren bir metin hazırlayarak bunu etkinliğe çevirmekti amacım. hatırı sayılır kaynak taradım. yazınız kısacık üstelik alanınız değil ama bence siz bölüm değiştirin. o kadar güzel özetlemişsiniz ki hayran kaldım. yorum budur işte dedim. tertemiz mis gibi bir yorum. elinize sağlık

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>